กติกาเงินกองกลาง 5 ข้อที่ควรคุยก่อนเริ่มลงขัน

ทำไมต้องคุยกติกาก่อน ทั้งที่เป็นคนรู้จักกันอยู่แล้ว

เพราะปัญหาของกองส่วนใหญ่ไม่ได้มาจากคนโกง แต่มาจากคนคิดไม่ตรงกัน

คนหนึ่งคิดว่า "โอนเมื่อสะดวกก็ได้" อีกคนคิดว่า "ต้องโอนทุกวันที่ 5" คนหนึ่งคิดว่าออกกลางทางแล้วได้เงินคืนเต็ม อีกคนคิดว่าเงินที่จ่ายไปแล้วถือว่าจบ ไม่มีใครผิด แต่ทุกคนมีกติกาในหัวคนละชุด

พอมีกติกาที่ตกลงด้วยกันตั้งแต่แรก คนทวงก็ไม่ต้องเกรงใจ คนโดนทวงก็ไม่ต้องเสียหน้า เพราะทุกคนรับรู้ตรงกันอยู่แล้ว

ข้อ 1: ใครเป็นคนดูแลกอง

คนดูแลกองคือคนที่คอยดูว่าใครจ่ายแล้ว ใครยังไม่จ่าย และตอบคำถามเวลาใครสงสัย ควรมีชื่อเดียวชัดๆ ถ้าให้ "ช่วยกันดู" สุดท้ายจะไม่มีใครดู

ที่ต้องคุยให้ชัดมีสองอย่าง คนดูแลเป็นใคร และถ้าเขาไม่ว่างต้องให้ใครแทน

ลองพูดในกลุ่มแบบนี้:

> "กองนี้ขอให้พี่หน่อยเป็นคนดูแลนะ ถ้าพี่หน่อยไม่ว่างช่วงไหน ให้น้องบีดูแทน ใครเห็นด้วยพิมพ์ 'ตกลง' เลยจ้ะ"

ให้ทุกคนพิมพ์ตอบ จะได้รู้ว่าทุกคนเห็นด้วยจริง ไม่ใช่แค่เงียบ

ข้อ 2: ควรเก็บเงินกองกลางวันไหนของเดือน

เลือกวันที่ทุกคนจ่ายได้จริง ไม่ใช่วันที่คนดูแลสะดวกคนเดียว ถ้าคนในกลุ่มเงินเดือนออกวันที่ 1 ก็อย่าตั้งวันเก็บเป็นวันที่ 28

ถ้าในกลุ่มมีคุณลุงคุณป้าที่รับเงินเป็นรอบอื่น ให้ถามเขาตรงๆ ว่าวันไหนสะดวกที่สุด อย่าเดาแทน

> "เก็บทุกวันที่ 5 ได้ไหมคะ ใครติดขัดบอกได้เลย จะได้หาวันที่ลงตัวกันทุกคน"

จดเป็นวันที่เดียวไปเลย จะได้ไม่ต้องถามกันทุกเดือนว่า "รอบนี้เก็บวันไหน" ถ้าเป็นกองที่ต้องผ่อนตามงวด วันเก็บควรมาก่อนวันที่ต้องจ่ายจริงสัก 2-3 วัน เผื่อมีคนโอนช้า

ข้อ 3: เพื่อนไม่จ่ายเงินกองกลางทำยังไงดี

ตกลงกันล่วงหน้าเลยว่า "ช้าได้กี่วัน" และ "ช้าแล้วทำอะไรต่อ" ก่อนที่จะมีใครช้าจริง เพราะตอนที่เกิดเรื่องแล้ว ทุกอย่างจะกลายเป็นเรื่องส่วนตัว

อย่าเขียนกติกาเป็นบทลงโทษ ให้เขียนเป็นขั้นตอน เช่น เลยวันเก็บแล้ว 3 วัน คนดูแลทักส่วนตัวหนึ่งครั้ง ถ้ายังไม่ได้คำตอบ ค่อยถามในกลุ่มว่าติดอะไรอยู่หรือเปล่า คนที่ช้าบ่อยๆ ส่วนใหญ่ไม่ได้ตั้งใจ เขาแค่ลืมหรือเงินยังไม่เข้า

> "ถ้าใครติดขัดจริงๆ บอกคนดูแลก่อนวันเก็บได้เลยนะ ขยับให้ได้ ขอแค่บอกก่อน จะได้ไม่ต้องมานั่งเดากัน"

ประโยคนี้ช่วยได้มาก เพราะเปลี่ยนจากการ "โดนทวง" เป็นการ "บอกก่อน" คนไม่ต้องรู้สึกว่าตัวเองเป็นลูกหนี้ ถ้าอยากรู้ว่าจะทวงยังไงให้ไม่ผิดใจ มีอีกบทความที่เล่าเรื่อง ผู้ปกครองหลายบ้านหารค่ารถตู้รับส่งลูกหลาน ซึ่งเจอปัญหาจ่ายช้ากันบ่อยมาก และมีวิธีที่เอาไปปรับใช้ได้

ข้อ 4: ถ้ามีคนอยากออกจากกอง จะคืนเงินแบบไหน

ตกลงไว้ก่อนว่า คนที่ออกกลางทางจะได้เงินคืนเมื่อไหร่ เท่าไหร่ และใครเป็นคนยืนยัน ข้อนี้คนมักข้ามเพราะรู้สึกว่าเป็น "ลางไม่ดี" แต่ก็เป็นข้อที่ทะเลาะกันบ่อยที่สุด

มีหลักให้เลือกอยู่ไม่กี่แบบ:

คืนตามที่จ่ายไปจริง เหมาะกับกองออมที่เงินยังอยู่ครบ ไม่คืน เพราะนำไปจ่ายงวดแล้ว เหมาะกับกองผ่อนของ ที่เงินออกไปให้ร้านหรือสถาบันการเงินแล้ว คืนเมื่อมีคนมาแทน เหมาะกับกองที่ต้องครบจำนวนคน

ไม่มีแบบไหนถูกที่สุด ขอแค่เลือกแบบที่กลุ่มคุณยอมรับได้ แล้วพูดให้ทุกคนได้ยินพร้อมกัน

> "ถ้าใครอยากออกกลางทาง ขอให้บอกล่วงหน้าสัก 1 เดือน แล้วเราจะคืนส่วนที่ยังไม่ได้ใช้ให้ตามสลิปที่โอนมา โอเคไหมทุกคน"

ถ้ากองของคุณเป็นการผ่อนซื้อของใหญ่ร่วมกัน อย่าลืมเขียนเรื่องชื่อคนถือของหรือชื่อสัญญาไว้ด้วย อ่านเพิ่มได้ในเรื่อง ผ่อนที่ดินหรือห้องแถวร่วมกันระหว่างพี่น้อง

ข้อ 5: เงินที่เหลือในกองเอาไปทำอะไร

บอกให้ชัดตั้งแต่แรกว่าเงินเหลือจะ "คืนทุกคนเท่าๆ กัน" "ยกไปกองถัดไป" หรือ "ทำบุญ" ข้อนี้ดูเล็ก แต่ถ้าไม่คุยกัน ตอนเงินเหลือสองสามร้อยบาท ก็อาจมีคนถามขึ้นมาว่า "แล้วเหลือนี่ของใคร"

เงินเหลือเกิดขึ้นง่ายกว่าที่คิด เช่น ลงขันซื้อของขวัญแล้วได้ราคาถูกกว่าที่ประมาณ หรือเก็บเผื่อค่าทริปแล้วไม่ได้ใช้ครบ

> "ถ้าเหลือเงินในกอง เราคืนให้ทุกคนเท่าๆ กันนะ ถ้าเศษไม่ถึง 10 บาทต่อคน ขอยกไปไว้กองครั้งหน้า ใครไม่เห็นด้วยบอกได้เลย"

ตกลงกันแล้ว จะเก็บกติกาไว้ตรงไหนไม่ให้หาย

อย่าปล่อยให้กติกาจมอยู่ในแชทที่เลื่อนหาไม่เจอ ภายในเดือนเดียวข้อความก็ถูกทับไปหมด ผู้ใหญ่บางท่านก็ไม่ได้เลื่อนย้อนหลังเก่ง

วิธีที่ง่ายคือสรุปกติกา 5 ข้อเป็นข้อความสั้นๆ แล้วใส่ไว้ใน กองกลาง ที่เปิดจากไลน์ได้เลย ไม่ต้องโหลดแอปใหม่ ทุกคนในกองจะเห็นกติกาชุดเดียวกัน และเห็นด้วยว่าใครจ่ายแล้วหรือยัง ใช้ฟรีได้เลย ถ้าต้องการจำนวนกลุ่มมากขึ้นมี Pro ฿29/เดือน และมีทดลองใช้ฟรี 7 วัน

ถ้าในกลุ่มมีคุณพ่อคุณแม่ที่เพิ่งเริ่มใช้ ลองดู คำถามที่ลูกหลานเจอบ่อยตอนช่วยพ่อแม่ใช้แอปจดเงินกอง ก่อนก็ได้ จะได้เตรียมคำตอบไว้ล่วงหน้า

คำถามที่พบบ่อย

ต้องตกลงกติกาทั้ง 5 ข้อเลยไหม ถ้ากองเล็กมาก? — ควรคุยทั้ง 5 ข้อ แต่กองเล็กใช้เวลาไม่นาน บางข้อตอบได้ในประโยคเดียว เช่น "เงินเหลือคืนเท่าๆ กัน"

ถ้าตกลงกันไปแล้วอยากเปลี่ยนกติกาทีหลังได้ไหม? — ได้ ถ้าทุกคนในกองเห็นด้วยพร้อมกัน ให้ถามในกลุ่ม ให้ทุกคนตอบ แล้วแก้ข้อความกติกาที่เก็บไว้ให้ตรงกัน

คนดูแลกองควรเป็นคนที่เงินลงเยอะที่สุดไหม? — ไม่จำเป็น ควรเป็นคนที่ว่างพอจะดูและทุกคนไว้ใจ ไม่ใช่คนที่ลงเงินมากที่สุด

จดเงินกองกลางในไลน์ เห็นใครจ่ายแล้วได้ยังไง? — ถ้าใช้ข้อความในแชท ต้องเลื่อนหาสลิปทีละใบ ถ้าใช้กองกลาง ทุกคนอัพสลิปยืนยันเมื่อจ่าย แล้วเพื่อนในกองจะได้แจ้งเตือนทางไลน์ทันที